FORMULA-1 İÇİN BASIN AÇIKLAMASI

09.09.2003

Bilindiği üzere 2005 yılında Türkiye’de Formula-1 yarışlarını yapılabilmesi için Ömerli Baraj Havzası içinde bir yer seçilmiştir. 10 Eylül’de yapılacak temel atma töreninin hazırlıkları çerçevesinde bu alan üzerinde bir de izinsiz olarak şantiye binası inşa edilmiştir.

Hedeflenen alan ve havza, ekoloji, şehircilik, tarım, yaban hayatı, mevzuat... vb. bakımlarından incelenmiş, kuruluş yerinin ve etkinlik tarzının yönetmeliklere, yasalara, Anayasa’ya ve uluslararası  sözleşmelere, dolayısıyla kamu yararına kesinlikle aykırı olduğu saptanmıştır.

Şöyle ki:

-İSKİ İçme Suyu Havzaları Koruma ve Kontrol Yönetmeliği’nin 10(b) maddesine göre bu bölgede turizm alanı kurulamaz,
-Tarım ve Köyişleri Bakanlığı, bölgenin turizm alanına alınması şartıyla mera vasıflı bu alanın 4342 sayılı Mera Kanunu’nun 14(c) maddesine göre tahsis amacının değiştirilmesi talebini uygun görmüştür. Ancak bu durum İSKİ İçme Suyu Havzaları Koruma ve Kontrol Yönetmeliği’nin 10(b) maddesi ile çelişmektedir.
-Formula 1 yatırımı 4342 Mera Kanunu’nun 14(c) maddesinde belirtilen kamu yatırımı niteliğini taşımamaktadır.
-Çevre ve Orman Bakanlığı kayıtlarında söz konusu yer mera değil 6831 sayılı Orman Kanunu’na tabi vakıf ormanıdır. Bu yönüyle de bu parseller 6831 sayılı Orman Kanunu’na göre değerlendirilmelidir. 1994 yılında hem 2/B şerhi ve hem de “Amme müesseselerine ait ormanlar parçalanarak satışına ve müesseseleri toprağı ile birlikte devir ve temlik edilemez” şerhi konulmuş ve bu durum valilikçe ilan edilmiştir.
-Formula 1 projesi 3194 sayılı İmar Kanunu’na da aykırıdır. Alan için İstanbul Ticaret Odası Yönetim Kurulu'nca 15.08.2003 tarih ve 74191 sayılı yazıyla 1/50 000 ölçekli İstanbul Metropoliten Alan Alt Bölge Nazım İmar Planı değişikliği talep edilmiş, fakat ilgili kurumların tam ve olumlu görüşleri alınmadığından plan değişikliği yapılamamıştır. Dolayısıyla üst ölçekli plan değişikliği olmadan ilgili kurumlarca 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planı'nın onaylanması, bir projenin tasdik edilmesi ve ruhsat verilmesi mümkün değildir. O nedenle de alan üzerinde şantiye binası kaçak yapı kapsamındadır. Bu bina mühürlü olduğu halde yine de kullanılmaktadır.
-Alan 1/25.000 ölçekli Ömerli İçme Suyu Havzası Çevre Düzeni Koruma Planı’na göre orman ve ağaçlandırılacak alan kapsamında kalmaktadır ve parsellerin büyük bir bölümü öncelikli olarak kamulaştırılacak yerlerdendir.
-Ayrıca Formula-1 etkinliğine ilişkin ÇED raporu da bulunmaktadır.
-Bu yerde 5 km’ lik yarış pisti, otopark, garaj, oteller, konaklama evleri, bakım atölyeleri ve yedek parça üniteleri yapılmak üzere başvuru söz konusudur. Bu yatırımın yanında, golf alanı, 200 yataklı otel ve bir üniversite inşa edilmesi düşünülmektedir.
-Ayrıca, tapu kayıtları incelendiğinde, bölgede yoğun ve hızlı bir el değiştirme ve tapuların birkaç elde toplanması olgusu görülmektedir. Bundan da bölge içinde, sonraki dönemlerde benzer projeler gerçekleştirebilmek üzere spekülatif yatırımların yapıldığı anlaşılmaktadır.
-Bilindiği gibi ülkemizde sigara reklam yasağının Formula 1 bağlamında serbest bırakılması konusunda 2001 yılında bir teşebbüste bulunulmuştur. Formula yarışlarının sponsorları dev tütün-sigara şirketleridir. Bu şirketlerle sigara reklam yasağının kaldırılması arasında yaşamsal bir bağ vardır. Bu yasağı devam ettiren ülkelerden Avusturya, Kanada ve Belçika’da yarışlar yapılmamaktadır. Söz konusu yasağın kaldırılması konusunda bu ülkeler üzerinde baskı uygulanmaktadır. 2001 yılında yaşanan örnek gibi bundan sonra da ülkemizde sigara reklamı yasağını kaldırma teşebbüslerinin gündeme geleceği açıktır.
-Sigara reklamı yasağının kalkması durumunda sigara tüketiminin yaklaşık %50 oranında artacağı ve yılda 2 milyar dolar olan sağlık harcamasına 1 milyar dolar daha ekleneceği tahmin edilmektedir.
-Formula 1 etkinliğinin bu alanda ve bu tarzda gerçekleştirilmesi Anayasa’nın   45,56,58,63,169. maddelerine aykırıdır.
-Uluslararası arenada ülkemizin tanıtımına da olumsuz etki yaratacak olan su havzası ve orman alanı içinde kalan bir yer seçimi yerine, uygun başka bir alanın seçilmesinde yarar vardır. Dolayısıyla, hedeflenen alan aslında olası kamu yararını küçülten bir seçim durumundadır.

 

Çevre İçin Hekimler Derneği
ÇEKÜL Vakfı
Doğa İle Barış Derneği
Doğal Hayatı Koruma Vakfı
Harita ve Kadastro Mühendisleri Odası
Mimarlar Odası
SOS Çevre Kültür İşletme Kooperatifi
Şehir Plancılar Odası
Tarım Orman Sendikası İst. Şubesi
TEMA Vakfı
Türk Tabipler Birliği
Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Derneği
Ziraat Mühendisleri Odası