AMASYA KÜLTÜREL ve DOĞAL DEĞERLERİNİ GELECEĞE TAŞIYOR

10.06.2009
Türkiye'nin ikinci büyük nehri olan Yeşilırmak'ın coşkuyla geçtiği bir coğrafyada kurulan Amasya, Orta Karadeniz'in önemli kültür kentlerinden biri. M.Ö. 5500'lerde Hititler ile başlayan kent yerleşimi, pek çok uygarlığa tanıklık etmiş. Yeşilırmak'tan doğarak gelişen kent bugün, tarihsel, kültürel ve doğal tüm değerlerini geleceğe taşımak için emek veriyor.

Amasya Valiliği ve Amasya Belediye Başkanlığı'nın öncülüğünde ÇEKÜL Vakfı ve Amasya Mimarlar Odası'nın katkılarıyla 1993 yılında başlayan koruma-yaşatma çalışmaları Yalı Boyu Evleri Projesi'nin yaşama geçirilmesi ile ileri bir boyuta taşınmıştı.

Çoğumuzun bildiği Ferhat ile Şirin, Aynalı Mağara ve Lokman Hekim efsanelerinin kaynağı, “Şehzadeler Kenti” Amasya ayrıca, Kurtuluş Savaşı'nın başında 1919 yılında Amasya Tamimi'nin yayımlandığı kent. Amasya bugün, değerlerini geleceğe taşırken aynı zamanda çağın getirdikleriyle de bütünleşmek için çalışmalarına hız veriyor.

Bu bağlamda 15-16 Mayıs 2009 tarihlerinde Amasya Valisi Mehmet Celalettin Lekesiz, Amasya Belediye Başkanı Cafer Özdemir, ÇEKÜL Vakfı Başkanı Prof. Dr. Metin Sözen, Amasya Vali Yardımcısı Dr. M.Ali Özkan, ÇEKÜL Vakfı Genel Sekreter Vekili Ece Müftüoğlu Narcy, ÇEKÜL Vakfı Amasya-Sinop-Samsun Bölge Koordinatörü Ali Kamil Yalçın, İl Kültür ve Turizm Müdürü Ahmet Kaya, Amasya Belediyesi İmar Müdürlüğü yetkilileri, İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü Proje Birimi çalışanları, KUDEB ve Yeşilırmak Havzası Kalkınma Birliği yetkililerinin katılımıyla kentte sürmekte olan saptama-koruma-işlevlendirme çalışmalarının ulaştığı nokta değerlendirilerek kısa-orta-uzun vadede yapılacaklar kararlaştırıldı.

İnceleme-değerlendirme gezisi Saraydüzü Kışla Binası Milli Mücadele Müzesi ve Kongre Merkezi ile başladı.

Bilgi ve Kültür Merkezi Amasya
Amasya yol haritasındaki önceliklerden biri olan Saraydüzü Kışlası'nın 2006 yılında Valilik tarafından başlatılan rekonstrüksiyon çalışmaları tamamlanarak bu yıl içinde kültür merkezi olarak hizmete açılacak. 22 Haziran 1919'da Atatürk ve arkadaşlarının hazırladığı Amasya Tamimi'nin kaleme alındığı yer olan Saraydüzü Kışlası, Cumhuriyet tarihi açısından büyük önem taşıyor. Tarihi kışla binasının odaları konferans ve sergi alanı olarak işlevlendirildi.

Amasya koruma-yaşatma-işlevlendirme çalışmaları kapsamında Valilik tarafından geleneksel bir konağın onarılması ile oluşturulan “Şehzadeler Müzesi”ile ise, şehzadelik dönemlerini Amasya'da geçirmiş 8 padişahın ve kentte vali olarak bulunmuş ancak padişah olamamış 4 şehzadenin yaşamlarından kesitler sunularak, kentin bir dönem Osmanlı yönetiminde oynadığı rolün algılanması sağlanıyor.

Amasya Maketi Tamamlandı
Yeşilırmak'ın iki yakasında gelişen kentin, 1910'lu yıllardaki halini yansıtan Amasya Maketi ise tamamlandı. Sultan Beyazıt Külliyesi'nin bahçesinde bulunan tarihi binada yapılan ve burada sergilenecek olan 78 metre kare alana yayılmış, toplamdaysa 178 metrekare alanda sergilenecek olan Amasya Maketi, Murat Erişti, Deniz Erişti ve ekibi tarafından Valiliğin koordinasyonunda yapıldı. 1700 adet yapının 1/150 ölçekte aslına uygun olarak betimlendiği, mimari, doğal çevre ve yaşam kültürünün yansıtıldığı makette, hareketli su ve taşıt örnekleri de yer alıyor.

Taşhan Restore Edilecek
Toplantıda ayrıca, 1758 yılına tarihlenen Taşhan'ın, restorasyon çalışmalarına biran önce başlanması için hazırlıkların tamamlanmasına karar verildi. Vakıflar Bölge Müdürlüğü'nden 28 yıllığına Valiliğin kiraladığı Taşhan'ın restorasyon çalışmalarının 2 yıl içinde bitirilmesi hedeflendi. Hizmete açıldığında 100 iş yerini barındıracak olan Taşhan'da, han esnafının örgütlenme ve eğitim çalışmaları da yapılacak. Üretim atölyeleri ve teşhir salonlarının yer alacağı handa, özellikle kadınların yöresel el sanatlarını uygulayacakları alanlar kurgulanacak.

Yalıboyu Rafting Sporuyla Canlanıyor
Bir bütün olarak ele alınan ve İstasyon köprüsüyle Hükümet köprüsüne kadar olan bölümde yer alan Hatuniye mahallesinde ise düzenleme çalışmaları devam ediyor. Yalıboyu olarak da bilinen ve Yeşilırmak'ın geçtiği mahalle, yaz aylarında hareketli günler yaşamaya hazırlanıyor. Valiliğin desteklediği rafting sporu, yaz sezonu süresince Yeşilırmak'ta yapılacak. Hem kent halkının hem kenti ziyarete gelenlerin ilgisini çeken spor dalı, Amasya'da doğayla insanı bütünleştiren ve turizmin canlanmasını sağlayan önemli bir gelişme olarak görülüyor.

Toplantıda, Amasya Kalesi ve çevresinin, Amasya Valiliği El Sanatları Atölyelerinin, Tezhip Atölye ve Müzesi'nin, onarılmakta olan Amasya Kültür Sanat Evi'nin ve daha birçok kültürel varlığın incelendiği ve değerlendirildiği çalışma sonrasında, tamamlanmasına az bir süre kalan Koruma Amaçlı İmar Planı kapsamındaki çalışmaların hızlandırılmasına karar verildi. Ayrıca, Amasya kentinin bütünsel olarak korunmasını sağlamak için kültür ve turizm odaklı stratejik eylem planının (yol haritası) katılımcı bir anlayışla oluşturulması konusunda mutabakat sağlandı. İvedilikle bir kent atölyesi kurulması, ÇEKÜL Vakfı'nın yürüttüğü Geleneksel Yaşam Kültürü, Kaleli Kentler, Köyler Yaşamalıdır gibi pek çok Anadolu kentinde uygulanan çalışmanın, Amasya kentinde de aynı amaçlar göz önünde tutularak başlatılması da toplantıda karara bağlandı. Tüm bu çalışmaların Amasya Belediyesi yetkililerinin desteğiyle, Amasya Valiliği İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü'nün koordinasyonunda devam etmesine karar verildi.