Adını Ağaçlardan Alan Kent: İncirliova

09.04.2019

Fikir ve proje takibi yapmak üzere ÇEKÜL Evinde uzmanlarla biraraya gelen İncirliova Belediyesi tarımdan kültür sanata, sözlü tarih çalışmalarından enerji üretimine, geniş bir ağda ve çok boyutlu çalışmalar sürdürüyor.

İncirliova, somut olmayan kültür mirasını da belgelemek, tescillemek ve korumak üzere araştırma ve çalışmalar yürütüyor.

Bünyesinde Frig, Lidya, İon, Pers, Roma, Bizans ve Osmanlı izlerini taşıyan İncirliova’da bu izler bugün de okunur durumda. Karabağ, Erbeyli ve Köprüovası köylerindeki arkeolojik kalıntılar, gün ışığına çıkarılmayı bekleyen bir tarihi miras zenginliğine işaret ediyor. Aydın’a bağlı ilçe, 1937 yılına dek Karapınar adıyla anılıyordu. 9 Ekim 1937 tarihinde Söke’deki askeri manevraları izlemek üzere trenle İncirliova’dan geçen Mustafa Kemal Atatürk, demiryolu kenarındaki bahçelerde bulunan incir ağaçlarının güzelliğinden etkilenerek “Burası neresi?” diye sorar, Karapınar adını duyunca da kente İncirliova adının daha çok yakışacağını söyler. Kentin adı bu tarihte, Belediye Meclisi ve Bakanlar Kurulu Kararı ile İncirliova olarak değiştirilir. İlçeye adını veren incir ağacı için de başka bir serüven başlar: İncirin çeşitliliğini ve üretim verimliliğini artırmak üzere 1938 yılında Erbeyli İncir Islah İstasyonu kurulur.  

İncirliova, bugün de tarıma yönelik çalışmaları sürdürme kararlılığında. Kendine yeten bir kent olmayı örnekleyen İncirliova, Güney Ege Kalkınma Ajansı GEKA’nın desteğiyle 2015 yılında hayata geçirdiği Güneş Enerji Santrali Projesi ile kendi elektrik enerjisini kendi üretiyor. Pazar alanının üst örtüsüne kurulan sistem ile meydan ve parklara kurulan güneş direkleri sayesinde enerji üretimine başlayan İncirliova, ÇEKÜL Çarşamba Kent Toplantıları kapsamında ÇEKÜL uzmanlarıyla biraraya geldi. En son 2016 yılında Beyoğlu ÇEKÜL Evinde uzmanlarla biraraya gelen İncirliova Belediyesi heyeti, o tarihten bugüne yapılan çalışmalar hakkında bilgi verdi; yeni projelerini aktardı. İncirliova’nın tarihsel kimlikleri, kültür varlıkları, İncirliova Kent Belleği (İKB) restorasyon ve Dönüşüm Yolculuğu projeleri hakkında bilgiler verildi; deneyimler paylaşıldı.

İncirliova Kent Belleği Projesi, Suna-Ali Sarıyörük Evi restorasyonunu gündemine alan İncirliova Belediyesi, aynı kapsamında İncirliova Mimari Mirası Belgeleme ve Koruma Projesi; İncirliova Mimarlık Öğrencileri Yaz Kampı; 1. Ulusal Resim Çalıştayı ve Sergisi başlıklarını da açtı. ÇEKÜL Vakfı ile Kültürel Rota Planlaması hakkında bilgi alışverişinde bulunan İncirliova heyeti, Tire ile İncirliova arasındaki hatta bir yürüyüş rotası hazırlayabilmenin koşullarını araştırdıklarını ve süreci raporladıklarını belirtti.

İKB Dönüşüm Yolculuğu Projesi ise ilk aşamada sözlü tarih çalışması ve literatür taraması olarak kurgulandı. Proje, kentte bir dönem sinema salonu olarak hizmet vermiş olan alanda yeniden inşa edilen ve kültür kompleksi olarak yapılandırılan Kent Kültür Merkezi tasarısını da içeriyor. Aydın Büyükşehir Belediyesi ile ortak yürütülen kültür merkezi çalışması, tamamlanmak üzere.

Bir “Tarım Müzesi” girişimi bulunan İKB Dönüşüm Yolculuğu Projesi, bu girişim doğrultusunda mimari fikir projelerini değerlendirmeye başladı. Kentte mimarlık öğrencileriyle İstasyon Fikir Atölyesi adıyla bir yaz kampı düzenleyen İncirliova Belediyesi, projeyi çok boyutlu olarak ele alıyor. Mimari fikirler yayın hazırlıklarıyla, yayın hazırlıkları müze bağış çağrı ve çalışmalarıyla buluşuyor.

İncirliova’ya dair bir diğer ayrıntı da, devecilik kültürünün bugün hâlâ önemini koruyor olması. Deve ve deveciliğe ilişkin birçok başlıkta çalışan İncirliova, önümüzdeki yıl için uluslararası çapta bir devecilik sempozyumuna ev sahipliği yapmaya hazırlanıyor.